14 жніўня ў Магілёўскім абласным мастацкім музеі імя П. В. Масленікава адбылася афіцыйная сустрэча Апостальскага Нунцыя ў Рэспубліцы Беларусь арцыбіскупа Іньяцыё Чэффаліа з прадстаўнікамі органаў дзяржаўнай улады Магілёўскай вобласці і горада Магілёва. Візіт быў арганізаваны па запрашэнні Генеральнага вікарыя Мінска-Магілёўскай архідыяцэзіі біскупа Аляксандра Яшэўскага SDB. Пратакольную частку мерапрыемства вёў Антон Мікалаевіч Лабаноўскі, Галоўны спецыяліст па справах рэлігій і нацыянальнасцяў галоўнага ўпраўлення ідэалагічнай работы і па справах моладзі Магілёўскага аблвыканкама.
Сустрэча з прадстаўнікамі ўлады
Біскуп Аляксандр Яшэўскі SDB сардэчна прывітаў усіх удзельнікаў сустрэчы і выказаў шчырую падзяку прадстаўнікам органаў дзяржаўнай улады за ўдзел і адкрытасць да дыялогу. Асобную ўдзячнасць ён адрасаваў Наталлі Мікалаеўне Дашковай, кіраўніцы ўпраўлення ідэалагічнай работы Магілёўскага аблвыканкама, а таксама ўсім прадстаўнікам абласных і гарадскіх структур, якія знайшлі час і гатоўнасць прыняць удзел у пратакольным мерапрыемстве.
Біскуп прадставіў дэлегацыю Каталіцкага Касцёла: Апостальскага нунцыя арцыбіскупа Іньяцыё Чэффаліа, Мітрапаліта Мінска-Магілёўскага арцыбіскупа Юзафа Станеўскага, прэс-сакратара Канферэнцыі Каталіцкіх Біскупаў у Беларусі ксяндза каноніка Юрыя Ясевіча, а таксама сябе як Генеральнага вікарыя архідыяцэзіі.
У сваім пашыраным выступленні біскуп падкрэсліў, што хоць афіцыйнае пагадненне паміж Каталіцкім Касцёлам і дзяржавай пакуль не падпісана, фактычнае супрацоўніцтва ўжо сёння з’яўляецца актыўным, плённым і сістэмным.
Ён падрабязна спыніўся на ключавых напрамках узаемадзеяння: сацыяльнай падтрымцы людзей у складаных жыццёвых абставінах, гуманітарных праектах, адукацыйных ініцыятывах, культурных праграмах і міжканфесійным дыялогу.
Біскуп падкрэсліў, што гэтае супрацоўніцтва будуецца на даверы, павазе і агульным імкненні служыць людзям і дзяржаве.
Асобна ён адзначыў сімвалічнасць месца сустрэчы — мастацкага музея, дзе захоўваюцца экспанаты, звязаныя з гісторыяй старога касцёла ў Бялынічах. Біскуп падкрэсліў, што Бялынічы становяцца перспектыўным цэнтрам фармавання духоўнай і культурнай ідэнтычнасці Каталіцкага Касцёла ў Беларусі, а праца па аднаўленні санктуарыя Маці Божай Бялыніцкай з’яўляецца важным абавязкам і прыкладам захавання нацыянальнай спадчыны.
Біскуп Яшэўскі адзначыў, што сённяшняя сустрэча дае магчымасць сістэматызаваць дасягнутыя вынікі, вызначыць новыя напрамкі супрацоўніцтва, умацаваць міжнародныя гуманітарныя сувязі Рэспублікі Беларусь з Апостальскай Сталіцай і падкрэсліць адкрытасць Касцёла да ўзаемадзеяння з дзяржаўнымі і грамадскімі структурамі.
У завяршэнні ён выказаў удзячнасць за адкрытасць, гатоўнасць да супрацоўніцтва і жаданне працаваць дзеля людзей Магілёўшчыны, пажадаўшы, каб сустрэча стала стымулам для новых праектаў і магчымасцяў служэння грамадству.
«Мы захоўваем тое, што робіць нас народам»: выступленне Наталлі Дашковай
Падчас афіцыйнай сустрэчы Апостальскага Нунцыя ў Рэспубліцы Беларусь арцыбіскупа Іньяцыё Чэффаліа з прадстаўнікамі органаў дзяржаўнай улады Магілёўскай вобласці і горада Магілёва важнае слова мела Наталля Мікалаеўна Дашкова, Кіраўнік упраўлення ідэалагічнай работы Магілёўскага аблвыканкама. Яе выступленне стала адным з ключавых элементаў дыялогу, які падкрэсліў значнасць супрацоўніцтва паміж дзяржавай і рэлігійнымі супольнасцямі ў сучасным грамадстве.
Наталля Мікалаеўна адзначыла, што супрацоўніцтва органаў дзяржаўнай улады і рэлігійных арганізацый у захаванні і павелічэнні духоўных і культурных традыцый беларускага народа з’яўляецца важным і стратэгічным напрамкам.
Яна падкрэсліла, што Магілёўская вобласць гістарычна была тэрыторыяй мірнага суіснавання розных культур і канфесій, а сучасная канфесійная сітуацыя ў краіне застаецца стабільнай і бесканфліктнай.
Дзяржаўна-касцёльнае ўзаемадзеянне, паводле яе слоў, будуецца на павазе да пачуццяў вернікаў і строгім выкананні заканадаўства аб рэлігіі і рэлігійных арганізацыях.
У сваім выступленні яна звярнула ўвагу на тое, што роля рэлігійных супольнасцяў у грамадскім жыцці паступова пашыраецца. Каталіцкі Касцёл у Магілёўскай вобласці, дзе зарэгістравана дванаццаць каталіцкіх супольнасцяў, актыўна ўдзельнічае не толькі ў літургічным жыцці, але і ў выхаваўчых, культурных і сацыяльных праектах. Асабліва была адзначана роля Касцёла ў патрыятычным выхаванні, захаванні гістарычнай памяці, умацаванні нацыянальнай ідэнтычнасці і падтрымцы традыцыйных каштоўнасцяў.
Наталля Мікалаеўна падкрэсліла, што гэтыя напрамкі цалкам адпавядаюць канцэптуальным падыходам, выкладзеным у Дырэктыве № 12 Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.
Асобную ўвагу яна надала выкарыстанню беларускай мовы ў душпастырскай дзейнасці Каталіцкага Касцёла, адзначыўшы, што беларускае слова гучыць у набажэнствах, катэхезе, працы з моладдзю і сем’ямі, што спрыяе захаванню культурнай самабытнасці народа. Важным элементам супрацоўніцтва яна назвала адкрыццё Алтароў памяці ў Шклове і Магілёве — знакавых аб’ектаў ушанавання герояў Вялікай Айчыннай вайны і ахвяр генацыду беларускага народа.
Наталля Мікалаеўна падкрэсліла, што структуры Каталіцкага Касцёла ў рэгіёне дапамагаюць моладзі ўсведамляць каштоўнасць нацыянальнай гісторыі, павагу да дзяржаўных сімвалаў і адказнасць за будучыню краіны. Яна адзначыла, што Касцёл з’яўляецца надзейным партнёрам органаў дзяржаўнай улады ў справе ўмацавання грамадскай згоды, захавання традыцыйных каштоўнасцяў і развіцця сацыяльных ініцыятыў.
У сваім выступленні яна таксама закранула пытанні забеспячэння законных праў грамадзян на свабоднае здзяйсненне рэлігійных патрэбаў, падкрэсліўшы важнасць дзяржаўнай рэгістрацыі супольнасцяў, падтрымкі рамонтаў і будаўніцтва святыняў, а таксама стварэння ўмоў для паўнавартаснага духоўнага жыцця вернікаў. Яна адзначыла, што 2025 год стаў важным этапам перарэгістрацыі рэлігійных арганізацый у Магілёўскай вобласці, і каталіцкія супольнасці паспяхова прайшлі гэты працэс.
Асобна Наталля Мікалаеўна падкрэсліла важнасць асвятлення дзейнасці Каталіцкага Касцёла ў сродках масавай інфармацыі, што спрыяе фармаванню пазітыўнага і партнёрскага іміджу рэлігійных супольнасцяў, умацоўвае давер і адкрытасць паміж дзяржавай і Касцёлам.
Яна адзначыла, што дзяржава і Касцёл, хоць і з’яўляюцца рознымі інстытутамі, сёння вырашаюць агульныя задачы — захаванне маральных норм, выхаванне і адукацыя, сацыяльная падтрымка, умацаванне міру і грамадскай стабільнасці.
У завяршэнні свайго выступу Наталля Мікалаеўна падзякавала Мітрапаліту Юзафу Станеўскаму за гатоўнасць да супрацоўніцтва, а біскупу Аляксандру Яшэўскаму — за канструктыўную працу, уклад у ўмацаванне народнага адзінства і падтрымку традыцыйных каштоўнасцяў. Яна падкрэсліла, што дзякуючы супольным намаганням дзяржавы і Касцёла ўмацоўваецца духоўная еднасць беларускага народа, захоўваецца культурная самабытнасць і забяспечваецца пераемнасць пакаленняў. Яна выказала ўпэўненасць, што далейшая супольная праца будзе прыносіць добрыя плёны, спрыяючы ўмацаванню грамадзянскага міру, захаванню культурнай спадчыны і выхаванню грамадзян у духу павагі да гісторыі і традыцый краіны.
Нунцый у Магілёве: Беларусь — народ, які выбірае мір
Слова Апостальскага нунцыя, прадстаўніка Папы, прагучала ў Магілёве так, што многія прысутныя пазней прызнаваліся: «Гэта было не проста выступленне — гэта было сведчанне».
У яго голасе адчувалася павага, у позірку — цеплыня, а ў кожнай фразе — глыбокае разуменне таго, чым жыве Беларусь і чым дыхае Магілёўшчына.
Прадстаўнік Папы пачаў з таго, што назваў Магілёўшчыну «зямлёй памяці і надзеі». Ён гаварыў пра яе не як пра геаграфічны рэгіён, а як пра жывую гісторыю, у якой спляліся боль і адвага, страты і адраджэнне, слёзы і святло. Ён падкрэсліў, што тут, на гэтай зямлі, асабліва выразна адчуваецца сіла беларускага народа — народа, які перажыў трагедыю генацыду, але не страціў сваёй чалавечнасці, сваёй міралюбнасці, сваёй здольнасці захоўваць годнасць нават у самыя цяжкія часы.
Нунцый сказаў пра гэта так, што ў зале запанавала цішыня:
«Беларусь ведае цану міру. Для вас мір — не прыгожае слова, не паэтычны вобраз. Для вас мір — гэта рана, якая яшчэ балюча памятае боль. І гэта рана навучыла вас любіць мір як дар, як абавязак, як шлях».
Ён падкрэсліў, што імкненне Беларусі да міру — гэта не рыторыка, а рэальная дзяржаўная пазіцыя, якая выяўляецца ў канкрэтных дзеяннях. Прадстаўнік Папы адзначыў, што Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь Аляксандр Рыгоравіч Лукашэнка паслядоўна падкрэслівае каштоўнасць міру, і гэтае імкненне бачна ў палітыцы, у грамадскіх ініцыятывах, у штодзённай працы дзяржаўных структур. Ён сказаў, што Апостальская Сталіца бачыць і цэніць гэтую пазіцыю, бо яна сугучная з евангельскім разуменнем міру як дару і адказнасці.
Асабліва эмацыйна прагучала яго прызнанне: «Я бачу, як Беларусь захоўвае мір. І я бачу, што гэта — ваш выбар, ваш шлях, ваша душа».
Прадстаўнік Папы перадаў сардэчнае прывітанне ад Святога Айца Льва XIV. Ён сказаў, што Папа моліцца за Беларусь, за яе народ, за яе сем’і, за яе будучыню. І ў гэты момант многія прысутныя адчулі, што гэта не проста дыпламатычны жэст — гэта сапраўдная пастырская блізкасць.
Нунцый шмат гаварыў пра годнасць чалавека.
Ён падкрэсліў, што гісторыя Беларусі — гэта гісторыя людзей, якія ўмелі заставацца людзьмі нават тады, калі свет вакол губляў чалавечы твар. Ён сказаў, што менавіта гэтая здольнасць — захоўваць чалавечнасць — робіць беларускі народ моцным, мудрым і надзвычай каштоўным у вачах Апостальскай Сталіцы.
Асобна ён адзначыў ініцыятывы беларускай улады, якія спрыяюць дыялогу паміж дзяржавай і рэлігійнымі супольнасцямі. Ён падкрэсліў, што такая адкрытасць — гэта знак даверу, знак павагі і адказнасці перад народам.
«Калі ўлада слухае, а Касцёл гаворыць з павагай — народ адчувае сябе дома»,
— сказаў Нунцый.
Ён назваў Магілёўшчыну «зямлёй сустрэчы», дзе дзяржава і Касцёл здольныя будаваць партнёрства дзеля агульнага дабра. Ён падкрэсліў, што менавіта тут асабліва выразна бачна, як супольныя намаганні могуць прыносіць плён — у сацыяльнай сферы, у культурных праектах, у захаванні памяці, у служэнні людзям.
У завяршэнні Нунцый звярнуўся да беларускага народа з асаблівай цеплынёй:
«Вы — народ міру. Народ, які ведае боль, але выбірае надзею. Народ, які памятае трагедыю, але будуе будучыню. Народ, які не губляе веры ў дабро. І Апостальская Сталіца крочыць разам з вамі».
Ён пажадаў Божага благаслаўлення Магілёўскай зямлі, яе людзям, яе сем’ям, яе будучыні. Яго словы прагучалі як малітва, як благаслаўленне, як абяцанне блізкасці і падтрымкі.
Выступленне Мітрапаліта Юзафа Станеўскага: слова, якое кранула Магілёўшчыну
На сустрэчы з Апостальскім Нунцыем у Магілёве прагучала слова, якое многія прысутныя назвалі «сапраўды жывым» — выступленне Мітрапаліта Мінска‑Магілёўскага арцыбіскупа Юзафа Станеўскага. Яно не было сухім пратакольным паведамленнем. Гэта было слова пастыра, які любіць свой народ, сваю зямлю і свой Касцёл. Слова чалавека, які бачыць у Магілёўшчыне не проста рэгіён, а жывы арганізм, напоўнены гісторыяй, болем, надзеяй і святлом.
Арцыбіскуп пачаў з падзякі — шчырай, цёплай, чалавечнай. Ён звярнуўся да кіраўніцтва Магілёўскай вобласці і горада, падкрэсліўшы, што іх адкрытасць да дыялогу — гэта не фармальнасць, а сапраўдны знак павагі да людзей, якія жывуць на гэтай зямлі. Ён сказаў, што Магілёўшчына заўсёды была месцам, дзе людзі ўмелі слухаць адзін аднаго, і сёння гэтая здольнасць становіцца асабліва каштоўнай.
Асобна Мітрапаліт спыніўся на візіце Апостальскага Нунцыя.
Ён назваў яго «жэстам братэрскай блізкасці», які адчуваецца не толькі ў словах, але і ў самім факце прысутнасці прадстаўніка Папы на магілёўскай зямлі.
«Гэта знак, што Беларусь не забытая, што Апостальская Сталіца бачыць наш шлях, нашы намаганні, наш боль і нашы надзеі», — падкрэсліў арцыбіскуп. У зале ў гэты момант панавала цішыня, бо словы гучалі асабліва шчыра.
Мітрапаліт з вялікай цеплынёй згадаў біскупа Аляксандра Яшэўскага SDB. Ён назваў яго служэнне «жывой прысутнасцю Касцёла сярод людзей», падкрэсліўшы, што менавіта праз такіх пастыраў вернікі адчуваюць, што Касцёл — гэта не будынкі і структуры, а сэрца, якое б’ецца побач з імі.
Асаблівае месца ў выступленні заняла бялыніцкая святыня. Арцыбіскуп гаварыў пра яе не як пра музейны экспанат, а як пра жывую памяць народа. Ён нагадаў, што фрэска з санктуарыя, якая сёння захоўваецца ў Магілёўскім абласным мастацкім музеі, — гэта «позірк Маці Божай, які Беларусь не страціла».
Ён падкрэсліў, што праца па аднаўленні санктуарыя — гэта не проста праект, а акт любові да сваёй гісторыі, да сваіх каранёў, да сваёй духоўнай ідэнтычнасці.
Асобна прагучала думка, якая стала эмацыйным цэнтрам усяго выступлення: «Дзяржава і Касцёл — гэта сям’я сем’яў». Арцыбіскуп сказаў гэта павольна, выразна, нібыта хацеў, каб кожны прысутны адчуў вагу гэтых слоў. Ён растлумачыў, што і дзяржава, і Касцёл служаць адной вялікай сям’і — народу. Абодва інстытуты пакліканы абараняць слабых, падтрымліваць сем’і, выхоўваць моладзь, захоўваць памяць і будаваць будучыню. «Калі мы разам, — сказаў ён, — мы становімся мацнейшымі. Калі мы слухаем адзін аднаго, мы становімся мудрэйшымі. Калі мы служым людзям, мы становімся сапраўднай сям’ёй».
Мітрапаліт з асаблівай цеплынёй згадаў пра дзейнасць Caritas, якая дапамагла больш як паўтары тысячы жыхарам Магілёўшчыны. Ён падкрэсліў, што за кожнай лічбай — чалавечая гісторыя, боль, слёзы, надзея.
«Міласэрнасць — гэта мова, якую разумеюць усе», — сказаў арцыбіскуп. І ў гэты момант многія прысутныя кіўнулі галавой — бо гэтая праўда адчувалася вельмі моцна.
У завяршэнні арцыбіскуп Юзаф Станеўскі звярнуўся да Маці Божай Бялыніцкай — Каралевы Беларусі. Ён папрасіў яе абараняць Магілёўскую зямлю, яе людзей, яе сем’і, яе будучыню. Яго словы прагучалі як малітва, як благаслаўленне, як надзея, якая аб’ядноўвае ўсіх — незалежна ад пасады, поглядаў і абставінаў.
