Першая Кантакты Мапа
List pasterski arcybiskupa Tadeusza Kondrusiewicza na nowy rok katechetyczny 2016-2017
czwartek, 08 września 2016 08:48

Katecheza fundamentalnym zadaniem Kościóła

Umiłowani kapłani, osoby konsekrowane, katecheci, młodzież, dzieci, cała wspólnoto religijna archidiecezji mińsko-mohylewskiej!

1. Rozpoczął się nowy rok szkolny, wraz z którym rozpoczyna się także rok katechetyczny. Dzieci poszły do szkoły, aby zdobywać wiedzę. Człowiek to nie tylko ciało, ale i dusza, która potrzebuje duchowej edukacji i wychowania. Można otrzymać ją w tak zwanych szkółkach niedzielnych przy parafiach.

Kościół Katolicki prowadzi katechizację dzieci, młodzieży i dorosłych już od ponad ćwierć wieku, w nowych warunkach społeczno-politycznych, ciesząc się wolnością wyznania. W tym czasie zostały przygotowane podręczniki dla dzieci wszystkich klas oraz pomoce metodyczne dla katechetów. Miński teologiczny koledż im. św. Jana Chrzciciela od sześciu lat przygotowuje katechetów. Wielu absolwentów owocnie katechizuje wraz z kapłanami i osobami konsekrowanymi.
 
W wielu parafiach dla celów katechizacji jest dobrze zorganizowana baza materialna. Są to sale, biblioteki i videoteki, materiały do nauki.

2. Dzięki temu katechizacja w naszych parafiach powinna mieć wysoki poziom. I tak jest w wielu, ale nie we wszystkich parafiach. Wizytacje pasterskie, które odbywają się z racji jubileuszu 25-lecia odrodzenia struktur Kościoła Katolickiego w naszym kraju, w celu dokonania oceny i podsumowania działalności duszpasterskiej w parafiach w minionym okresie, pokazują, że nie wszędzie są wykorzystane możliwości i katecheza mocno kuleje.

Trzeba stwierdzić, że katechizacja dzieci i przygotowanie do sakramentów I spowiedzi i Komunii św., z większymi lub mniejszymi efektami odbywa się wszędzie, ale po I Komunii św. nie jest wcale prowadzona, lub bardzo słabo. Nielicznie odbywa się katechizacja dorosłych, którzy w swoim czasie nie mieli takiej możliwości.

Proszę zwrócić na to szczególną uwagę. Przysłowie łacińskie mówi: “Repetitio est mater studiorum” – powtarzanie jest matką nauczania. Chodzi nie tylko o utwierdzenie wiadomości nauczonych przez dzieci podczas przygotowania do I spowiedzi i Komunii św., ale także o pogłębienie wiedzy religijnej i odpowiedzi na złożone duchowe i moralne problemy współczesności, które szczególnie niepokoją młodzież.

Należy zwrócić większą uwagę na katechizację przed przygotowaniem do sakramentu bierzmowania. Jest on sakramentem dojrzałości chrześcijańskiej, dlatego przygotowanie powinno być bardzo odpowiedzialne, aby nie stał się sakramentem pożegnania z Kościołem, jak twierdzą niektórzy duszpasterze. Problem leży w tym,  że wielu młodych ludzi traktuje ten sakrament wyłącznie jako konieczność otrzymania zaświadczenia wymaganego do zawarcia ślubu kościelnego.

Sakrament bierzmowania – to sakrament Ducha Świętego. Otrzymujemy w nim Jego siedem darów, aby być zdolnymi nie tylko do zachowania wiary, ale bronienia jej, świadczenia w życiu codziennym i rozpowszechniania we współczesnym zsekularyzowanym świecie. Duch Święty pomaga nam czuwać i nie stawać się duchowymi emerytami, a być aktywnymi świadkami chrześcijaństwa, którzy nie płyną z prądem moralnie zepsutego świata, lecz pod prąd. Tylko wówczas będziemy zdolni ubogacić go duchowymi wartościami.

Ważnym problemem, wymagającym szybkiego rozwiązania, jest przygotowanie narzeczonych do zawarcia sakramentu małżeństwa i ich duchowej opieki w pierwszych latach małżeństwa. Synody Biskupów na temat rodziny w 2014 i 2015 r. wykazały, że bardzo często młodzi ludzie nie uświadamiają sobie znaczenia rodziny, jako związku mężczyzny i kobiety, jedynego i nierozerwalnego, ustanowionego przez Boga w celu wspólnego życia, wzajemnej pomocy, zrodzenia potomstwa i jego chrześcijańskiego wychowania.

Niestety, bardzo często proces katechizacji przed sakramentem małżeństwa jest tylko formalny – kilka zajęć, w których nie wszyscy narzeczeni biorą udział. I na tym koniec. Nie powinno tak być. Chcemy mieć rodziny zdrowie i silne Bogiem, ponieważ rodzina jest podwaliną społeczeństwa. Jak bez mocnego fundamentu nie może być solidnej budowli, tak bez mocnej rodziny nie ma silnego, duchowo zdrowego społeczeństwa. Koniecznie trzeba kardynalnie przyjrzeć się podejściu do przedślubnej katechezy, ze skorzystaniem z konsultacji specjalistów od spraw rodziny.

W archidiecezji Mińsko-Mohylewskiej już od kilku lat owocnie działa „Szkoła Życia Rodzinnego”. Przygotowani w niej specjaliści udzielają się w duszpasterstwie rodzin oraz w katechezach przedślubnych.

W organizacji procesu katechizacji trzeba pamiętać, że sami katecheci też powinni się rozwijać, doskonalić, dorastać do wymagań młodzieży i szukać nowych form katechizacji i nawiązywania kontaktu z uczniami. Katecheta przede wszystkim powinien kochać dzieci. Naukowcy twierdzą, że mentalność młodzieży zmienia się co pięć lat. Jeśli katecheci nie będą zdążali za zmianami, ich wysiłki nie przyniosą oczekiwanych rezultatów.

Problem leży w tym, czy katecheta odczuwa potrzebę doskonalenia się. Zawsze aktualnym będzie łacińskie przysłowie: “Qui non progredit, regredit” – kto się nie rozwija, ten się degraduje. Wszyscy dobrze wiemy, że stojąca woda gnije. Woda powinna płynąć, aby była czysta. Podobnie katecheta nie może zadowalać się zdobytą kiedyś wiedzą. Katecheta nie powinien karmić ucznia wczorajszym, odgrzanym obiadem, jeśli tak można się wyrazić.

Wiadomo, że my wwszyscy, a szczególnie dzieci i miłodzież, potrzebujemy świeżego, zdrowego pożywienia. Duchowym pokarmem dla nich powinna być odpowiadająca wyzwaniom czasu katecheza. Dlatego obowiązkiem katechetów jest stałe doskonalenie. Nie ma tutaj żadnych wyjątków. Katecheci powinni pamiętać, że nie działają w swoim imieniu, ale Kościoła, w celu przedłużenia nauczycielskiej misji samego Chrystusa. Dlatego podstawą przygotowania katechety jest budowanie osobistej, szczerej więzi z Chrystusem, a także systematyczny udział w organizowanych Wydziałem katechetycznym Metropolitalnej Kurii spotkaniach formacyjnych.    

3. Katechizacja dzieci nie należy tylko do odpowiedzialnych za nią z ramienia Kościoła. Jest to również sprawa rodziców.

Po pierwsze trzeba zauważyć, że oni nie zawsze troszczą się o religijne wychowanie swoich dzieci. Pragnę im przypomnieć, że podczas sakramentu chrztu  św. dzieci oni obiecali, iż będą je wychowywać religijnie. Nie ma tu żadnej dyskusji, gdyż fakt chrztu i jego świadectwo jest największym argumentem konieczności katechizacji. Każdy ochrzczony ma obowiązek i prawo do pogłębiania swej wiary, a jedną z takich możliwości jest katecheza.

Rodzice posyłający dzieci na katechezę cieszą się, że Kościół katechizuje i przygotowuje dzieci do I spowiedzi i Komunii św. i czyni to na podstawie regularnego, zorganizowanego programu, co gwarantuje wysoką jakość przygotowania. Łacińskie przysłowie twierdzi: „Verba movunt, sed exempla trahunt” – słowa uczą, przykłady pociągają, dlatego potrzebny jest przykład starszych, przede wszystkim rodziców, którzy są największym autorytetem dla swoich dzieci.

Rodzice przekazują swoim dzieciom religijne życie, jeśli żyją wiarą, modlą się codziennie, w każdą niedzielę i święta uczestniczą we Mszy św., często przystępują do spowiedzi św. i Komunii św. Jeśli rodzina jest niepraktykująca, takie będą jej dzieci. Przysłowie mówi, że niedaleko pada jabłko od jabłoni. Dzieci wyrastają na podobnych do rodziców.

Ciesząc się z katechizacji prowadzonej przy parafiach, trzeba pamiętać o fundamentalnym znaczeniu rodziny. Ona nie może zrzucić na Kościół swoich podstawowych obowiązków. Dlatego bardzo ważna jest rodzinna katechizacja, najpierw przez przykład sumiennego wykonywania swoich rodzicielskich obowiązków, codzienną modlitwę, wspólne przeżywanie świąt, przykład życia.

Wszystko to domaga się solidnej, religijnej formacji rodziców i opiekunów dzieci. Bez tego niemożliwym jest rozmawiać o dobrej katechizacji dzieci i młodzieży. Rodzice i opiekunowie nie mogą czuć się zwolnionymi z obowiązku religijnego wychowania dzieci i młodzieży. Sami powinni mieć odpowiednie intelektualne i moralne wychowanie.

4. Na początku nowego roku katechetycznego zwracam się do wszystkich odpowiedzialnych za religijne wychowanie młodzieży i dzieci, przede wszystkim proboszczów, wikarych i katechetów, rodziców i opiekunów, aby pamiętali, że nowe możliwości katechizacji, które daje nam Opatrzność Boża – to powrót do odebranej przez ateistyczne władze możliwości religijnej edukacji i wychowania dzieci i młodzieży, że jest to darem, z którego trzeba umieć korzystać, a jednocześnie zadanie, które koniecznie trzeba wykonać. Od tego będzie zależał duchowy stan naszego kraju, ponieważ dzieci i młodzież są naszą przyszłością.

Święty Jan Paweł II mówi, że w świecie progresu i jednocześnie materializmu, młody człowiek szuka oparcia w Kościele, który formuje wiarę i horyzonty humanizmu chrześcijańskiego. Fundamentalnym przejawem troski Kościoła o młodzież jest katechizacja, co oznacza przekaz wiary i formację wypływającą z nastawienia człowieka do życia. Największym bogactwem, jakie możemy zostawić młodemu pokoleniu, jest wiara i błogosławionym jest naród, który żyje światłem Ewangelii (por.  http://www.katecheza.episkopat.pl/index.php/menu/dokumenty-na-temat-wychowania-i-katechezy/69-z-nauczania-jana-pawla-ii-na-temat-katechizacji-w-polskiej-szkole).

Według słów Papieża Franciszka z adhortacji apostolskiej “Evangelii guadium” (“Radość Ewangelii”), katecheza uczy, że wiara jest nie tylko prawdziwym i sprawiedliwym dziełem, ale także i przygodą, zdolną napełnić życie nowym blaskiem i głęboką radością, nawet wśród ciężkich doświadczeń (por. EG 167).

Zawierzając Was wszystkich opiece Matki Bożej, Gwieździe nowej ewangelizacji, życzę sukcesów w tej tak ważnej i aktualnej dla Kościoła na Białorusi sprawie, i szczerym sercem błogosławię w imię Ojca,+ i Syna, i Ducha Świętego. Amen.

Arcybiskup Tadeusz Kondrusiewicz
Metropolita Mińsko-Mohylewski

Mińsk, 8 września 2016 r.
święto Narodzenia Najświętszej Maryi Panny


Wykorzystana literatura i skróty:

1. http://www.katecheza.episkopat.pl/index.php/menu/dokumenty-na-temat-wychowania-i-katechezy/69-z-nauczania-jana-pawla-ii-na-temat-katechizacji-w-polskiej-szkole.
2. Franciszek. Adhortacja apostolska “Evangelii gaudium” (EG).

PS. Przewielebni kapłani niech przeczytają ten List pasterski wiernym 11 września 2016 r., w XXIV niedzielę zwykłą.

 
Program Uroczystości w Diecezjalnym Sanktuarium w Trokielach 11-12 lipca 2014 roku

W dniach 11-12 lipca br.w diecezjalnym sanktuarium Matki Bożej wtrokielach (diec. grodzieńska) odbędą się doroczne uroczystości odpustowe.Modlitewnemu spotkaniu towarzyszyć będą słowa: „A pod krzyżem Matka stała”.

Więcej …  
W Grodnie odbędą się Diecezjalne Dni Młodzieży

Tegoroczne XXI Diece­zjalne Dni Młodzieży odbędą się w dn. 16-18 maja w grodzieńskiej parafii Miłosierdzia Bożego w Grodnie na Wiśniowcu. Młodzi zapraszają się, by umacniać swą wiarę, przeżywając wspólne spotkanie z Bogiem i rówieśnikami. Hasłem Dni Młodzieży będą słowa „Ubodzy duchem mają wstęp do nieba”.

Więcej …